NRIS માટે ડિમેટ એકાઉન્ટ

1 min read

ભારતમાં ડિમેટ એકાઉન્ટ થકી વેપાર કરવો ફરજિયાત છે, ભલે તમે ભારતના નિવાસી છો અથવા અનિવાસી છો. એનઆરઆઈને અનિવાસી ભારતીય તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે. જો એનઆરઆઈ પણ – તેઓ બોન્ડ્સ, સ્ટૉક્સ, આઈપીઓ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ અને વગેરેમાં વેપાર કરવા માંગે છે, તો તેમને ડીમેટ એકાઉન્ટ પસંદ કરવું પડશે. NRI એ દેશની બહાર રહેતા વ્યક્તિઓ છે. બધા NRI વ્યવહારો FEMA નિયમો દ્વારા સંચાલિત કરવામાં આવે છે.

NRIs માટે ડિમેટ એકાઉન્ટ શું કરે છે?

નૉન-એનઆરઆઈ  માટેનાં ડિમેટ એકાઉન્ટની જેમ, NRIs માટેના ડિમેટ એકાઉન્ટ તેમના ઇલેક્ટ્રોનિક ફોર્મમાં સિક્યોરિટીઝ ધરાવે છે. તેથી, તે બેંક એકાઉન્ટ સમાન જ છે. જોકે, તેમાં મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ, બોન્ડ્સ, ઇટીએફએસ અને સ્ટૉક્સ હોલ્ડ કરે છે. ડિમેટ એકાઉન્ટનો ઉપયોગ કરીને ઑનલાઇન ટ્રેડિંગને સુરક્ષિત, ઝડપી અને સરળ બનાવવામાં આવે છે. ભારતનું સ્ટૉક માર્કેટ વિશ્વભરના રોકાણકારો માટે આકર્ષક છે. વાસ્તવમાં, NRI માટે પણ ભારતમાં શ્રેષ્ઠ ડિમેટ એકાઉન્ટમાંથી પસંદ કરવું શક્ય છે.જે લોકો સંપત્તિ બનાવવા માંગતા હોય તેઓ આ એકાઉન્ટ બનાવ્યા વગર આગળ વધી શકે તે શક્ય જ નથી. આ અમને એનઆરઆઈ ઑનલાઇન ડીમેટ એકાઉન્ટ કેવી રીતે ખોલી શકે છે તે પ્રશ્ન પર લાવે છે.

NRIs માટે ડિમેટ એકાઉન્ટ ખોલવામાં આવે છે અને તેને તે જ રીતે સંચાલિત પણ કરવામાં આવે છે, જેથી ખાતું ખોલાવવાની પ્રક્રિયા લગભગ એકસમાન જ છે. એનઆરઆઈ માટેના ડિમેટ એકાઉન્ટ માટે એકાઉન્ટ શુલ્ક પણ ઘણીવાર એક જ સમાન હોય છે જેમભારતીય નિવાસીના ડિમેટ એકાઉન્ટ માટે છે. NRIs અને નિવાસી ભારતીયો માટે ડિમેટ એકાઉન્ટ વચ્ચે એકમાત્ર મુખ્ય તફાવત એકાઉન્ટ ખોલવા સમયે હશે. ગ્રાહકને તેઓ જે એકાઉન્ટ ખોલવા માંગે છે તેનો ઉલ્લેખ કરવાની જરૂર પડે છે. NRIs માટે, ડિમેટ એકાઉન્ટનો પ્રકાર રિપેટ્રિએબલ અથવા નૉન-રિપેટ્રિએબલ હોઈ શકે છે.

એનઆરઆઈ માટે એકાઉન્ટ ખોલવાની પ્રક્રિયા

NRI ઑનલાઇન ડિમેટ એકાઉન્ટ ખોલી શકે છે કે નહીં આ પ્રશ્નનો જવાબ છે હા. NSDL અને CDSL સાથે રજિસ્ટર્ડ કોઈપણ બેંક અથવા સ્ટૉકબ્રોકર્સ NRIs માટે ડીમેટ એકાઉન્ટ ખોલવા માટે શક્ય વિકલ્પો છે. એન્જલ બ્રોકિંગ સહિતના તમામ મુખ્ય સ્ટૉક બ્રોકરેજ અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડ હાઉસ એનઆરઆઈ ડીમેટ એકાઉન્ટ ખોલવા માટે પૂર્વજરૂરિયાતો પ્રદાન કરે છે. ડિમેટ એકાઉન્ટ ખોલતા પહેલાં, ધ્યાનમાં રાખો કે NRI પાસે નીચે મુજબની વસ્તુઓ હાથવગી હોવી જોઈએ અથવા પૂર્ણ હોવી જોઈએ:

  1. NRI અરજદારનું PAN કાર્ડ
  2. અરજદારનું NRI બેંક એકાઉન્ટ (NRO અથવા NRE સબટાઇપ)
  3. ભારતીય રિઝર્વ બેંક દ્વારા સીધા જારી કરવામાં આવેલ એનઆરઆઈ માટે પોર્ટફોલિયો રોકાણ યોજના પત્ર.

NRI ડિમેટ એકાઉન્ટ માટે જરૂરી દસ્તાવેજો

ભારતમાં એનઆરઆઈ ડિમેટ એકાઉન્ટ ખોલવા માટે, નીચેના દસ્તાવેજો જરૂરી છે.

– એક સંપૂર્ણપણે ભરેલું એકાઉન્ટ ખોલવા માટેનું ફોર્મ જે તમામ એકાઉન્ટ ધારકો દ્વારા હસ્તાક્ષર કરવામાં આવેલ છે.

– ભારતીય રિઝર્વ બેંક દ્વારા સીધા જારી કરવામાં આવેલ એનઆરઆઈ માટે પોર્ટફોલિયો રોકાણ યોજના પત્ર.

– એકાઉન્ટ ધારકોના પાસપોર્ટ-સાઇઝ ફોટો તેમના ફોટા પર સ્પષ્ટપણે કરેલાં હસ્તાક્ષરો સાથે.

– બધા ધારકોના PAN કાર્ડની સ્કૅન કરેલી કૉપી.

– તમામ ધારકો માટે વિદેશી નિવાસનો સરનામાનો પુરાવો.

– ફોર્મ પરના ઉલ્લેખ અનુસાર લિંક કરેલ NRO/NRE બેંક એકાઉન્ટનો કેન્સલ કરેલ ચેક.

– ડિમેટ એકાઉન્ટની નામાંકન સુવિધાનો ઉપયોગ કરવા માટે નામાંકિત વ્યક્તિના હસ્તાક્ષર અને ફોટો.

NRI ડિમેટ એકાઉન્ટ શુલ્ક

એનઆરઆઈ માટે ભારતમાં શ્રેષ્ઠ ડિમેટ એકાઉન્ટનો ખર્ચ પણ આકર્ષિત કરશે. આ એવા નિવાસી ભારતીયો માટે પણ સમાન મુદ્દો છે જેમના ડીમેટ એકાઉન્ટ સમાન શુલ્કને આકર્ષિત કરે છે. આ ડિમેટ એકાઉન્ટ અને ટ્રાન્ઝૅક્શન સંબંધિત ફી કેન્દ્રીય ડિપોઝિટરી અને બ્રોકર દ્વારા લેવામાં આવે છે. એનઆરઆઈ દ્વારા તેમના ડીમેટ એકાઉન્ટ માટે ચૂકવવામાં આવતા સરકારી કર પણ છે. NRI માટે ડિમેટ એકાઉન્ટ માટે એકાઉન્ટ શુલ્ક નીચે મુજબ છે:

  1. એકાઉન્ટ ખોલવાની ફી (એક વખત)

ભારતના લગભગ દરેક બ્રોકર માટે તેમના તમામ ગ્રાહકો, NRI હોય કે નિવાસી, ડિમેટ એકાઉન્ટ ખોલવાની ફી લેવી સામાન્ય છે. આ બ્રોકરેજ સાથે વ્યક્તિના ડિમેટ એકાઉન્ટની પ્રક્રિયા અને ખોલવા માટે શુલ્ક લેવામાં આવે છે. આ એકાઉન્ટ ખોલવાની પ્રક્રિયા દરમિયાન ચૂકવવામાં આવેલ એક વખતની જ ફી છે. પ્રચાર અભિયાનોને કારણે એકાઉન્ટ ખોલવાની ફીમાં ઘણીવાર છૂટ આપવામાં આવે છે જે હાલમાં વિવિધ બ્રોકરેજ ફર્મ દ્વારા ચાલુ જ રહે છે. અન્ય કિસ્સાઓમાં, ચાલુ પ્રચાર અભિયાન અસ્થાયી રૂપથી એકાઉન્ટ ખોલવાની ફી પૂર્ણ રીતે માફ કરી શકે છે.

  1. વાર્ષિક જાળવણી શુલ્ક (વાર્ષિક)

કોઈના ડિમેટ એકાઉન્ટને જાળવવા અથવા ચલાવવા સાથે સંકળાયેલ શુલ્ક છે. આ ફી વાર્ષિક ધોરણે વસૂલવામાં આવે છે અને તેને AMC અથવા એકાઉન્ટ મેન્ટેનન્સ ચાર્જ તરીકે સંદર્ભિત કરવામાં આવે છે. તે ભારતીય નિવાસી અને અનિવાસી ભારતીયોને તેમના બ્રોકરેજ દ્વારા સમાન શુલ્ક લેવામાં આવે છે. કોઈ પણ ફરક નથી પડતો કે તમારી પાસે NRI ડિમેટ એકાઉન્ટ હોય અથવા એક ભારતીય નિવાસીનું હોય, તમારે આગામી વર્ષ માટે તમારા એકાઉન્ટનો ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરવા માટે દર વર્ષે આ ફી ચૂકવવી પડશે. આ ફી ઘણીવાર એકાઉન્ટ ખોલવાની ફી કરતાં ઓછી હોય છે.

  1. ડેબિટ ટ્રાન્ઝૅક્શન શુલ્ક

જ્યારે પણ શેર વેચાય અથવા ડિમેટ એકાઉન્ટમાંથી ઉપાડવામાં આવે છે, ત્યારે નાની ફી વસૂલવામાં આવે છે. આ નામાંકિત ફી ડેબિટ ટ્રાન્ઝૅક્શન ખર્ચ તરીકે ઓળખાય છે. ગ્રાહકો તેમના ડિમેટ એકાઉન્ટમાંથી ભંડોળના દરેક ઉપાડ પર આ ફી ચૂકવી શકે છે. જ્યારે તમે શેર વેચો ત્યારે શુલ્ક લેવામાં આવે છે અને પછી ડિમેટ એકાઉન્ટમાંથી શેર ઉપાડવામાં આવે છે. કેટલાક કિસ્સાઓમાં, બ્રોકર્સ દરેક ટ્રાન્ઝૅક્શન માટે ફ્લેટ રેટ/નિશ્ચિત શુલ્ક ફી પણ લે છે. અન્ય બ્રોકર શુલ્ક દરેક ટ્રાન્ઝૅક્શનના ટકાવારી મૂલ્ય પર આધારિત હોય છે. 

  1. અન્ય શુલ્ક

ડિમેટ એકાઉન્ટ સાથે સંકળાયેલ અન્ય કેટલાક શુલ્ક છે જેમ કે પ્લેજ ફી. જો કોઈ તેમના પોર્ટફોલિયોમાં ફેરફાર કરવા માંગે છે તો કોઈ પણ ચોક્કસ બ્રોકરેજ દ્વારા શુલ્ક લેવામાં આવી શકે છે.

તારણ

ટ્રેડિંગ અને ડિમેટ એકાઉન્ટ મેળવવું એ એકમાત્ર રીત છે જેથી તમે ભારતીય સ્ટૉક માર્કેટ પર ટ્રેડિંગ કરી શકો છો. NRIs માટે ડિમેટ એકાઉન્ટ ખોલવું અને સંચાલન કરવું નિવાસી ભારતીયો જેમ જ ખૂબ જ સમાન છે.