తెలుగు
ట్రేడ్లను సమర్థవంతంగా వ్యవస్థీకరించడానికి భిన్నమైన స్టాక్స్ను వర్గీకరించే ప్రక్రియను స్టాక్ కేటగరైజేషన్ అంటారు. BSE (బాంబే స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్) మరియు NSE (నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్చేంజ్) రెండూ ఈ జాబితాలను వర్గీకరించాయి. ఒక గ్రూప్ను మరోదానికి భిన్నంగా గుర్తించడానికి స్టాక్ కేటగరైజేషన్ చేయబడుతుంది, దీతో ట్రేడర్లు సులభంగా స్టాక్ ఎంచుకోవచ్చు. అందువల్ల, ఇన్వెస్టర్లు ఇన్వెస్ట్ చేస్తూ ఈ పలు వర్గీకరణలను అర్థం చేసుకోవాలి. ఈ షేర్ల సమూహీకరణ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్, ట్రేడింగ్ లిక్విడిటీ, సెటిల్మెంట్ రకం మొదలైన నిర్దిష్ట పరిమాణాత్మక మరియు గుణాత్మక పారామీటర్లపై ఆధారపడి చేస్తారు. కాబట్టి, మీరు మీ పోర్ట్ఫోలియోలో దీర్ఘకాలానికి గ్రూప్ ఎ స్క్రిప్స్ను హోల్డ్ చేయాలనుకున్నా లేదా ఈక్యూ (EQ) సిరీస్లోని స్టాక్స్లో ఇన్వెస్ట్ చేయాలనుకున్నా, ఇన్వెస్ట్మెంట్ నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి ఈ వర్గీకరణను అర్థం చేసుకోవాలి.
ముఖ్యాంశాలు
-
BSE ఈక్విటీ షేర్లను లిక్విడిటీ, కంప్లయన్స్, సెటిల్మెంట్ అవసరాల ఆధారంగా ఎ, టి, బి, ఎం, మరియు జెడ్ వంటి కేటగిరీలుగా విభజిస్తుంది.
-
గ్రూప్ టి షేర్లు ట్రేడ్-బై-ట్రేడ్ ఆధారంగా సెటిల్ అవుతాయి మరియు ఇంట్రాడే ట్రేడింగ్ను సపోర్ట్ చేయవు.
-
NSE స్టాక్ సిరీస్ ఒక సెక్యూరిటీ డెలివరీ-బేస్డ్ లేదా ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ను సపోర్ట్ చేస్తుందో సూచిస్తుంది.
-
ఇన్వెస్ట్ చేసే ముందు, ఇన్వెస్టర్లు లిక్విడిటీ, రిస్క్, ట్రేడింగ్ పరిమితులను మెరుగ్గా అర్థం చేసుకోవచ్చు.
BSE స్టాక్ వర్గీకరణ
క్రింద బిఎస్ఈ ఈక్విటీ వర్గీకరణలు ఉన్నాయి.
1. గ్రూప్ A
ఒక కంపెనీని గ్రూప్ ఎ లో ఉంచేది ఎప్పుడు, - అది కనీసం 3 నెలల పాటు లిస్టింగ్లో ఉండాలి - గత త్రైమాసికంలో కనీసం 98% రోజులలో ట్రేడ్ అయి ఉండాలి - డిపార్ట్మెంట్ ఆఫ్ సర్వైలెన్స్ అండ్ సూపర్విజన్ నిర్వహించే పరిశీలన మరియు కంప్లయన్స్ను పాస్ అయి ఉండాలి గ్రూప్ ఎ స్టాక్స్పై మరిన్ని వివరాలు ఇక్కడ లభిస్తాయి. - ఇవి ఇతర లిస్టెడ్ ఈక్విటీలతో పోలిస్తే అత్యంత లిక్విడ్ షేర్లు - ఇవి తులనాత్మకంగా అధిక ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ చూపిస్తాయి - ఈ గ్రూప్లో ట్రేడ్ల సెటిల్మెంట్ సాధారణ రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ ప్రక్రియ ప్రకారం జరుగుతుంది 19 నవంబర్ 2021 నాటికి, కొంత గ్రూప్ ఎ స్క్రిప్స్ బజాజ్ ఫైనాన్స్, మారుతి సుజుకి, MRF, HDFC బ్యాంక్ లిమిటెడ్, రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్, మరియు ఇన్ఫోసిస్ లిమిటెడ్.
2. గ్రూప్ T
ఈ సెగ్మెంట్లోకి స్టాక్స్ వచ్చేందుకు క్రింది నియమాలు వర్తిస్తాయి: - కొత్తగా లిస్టింగ్ అయిన స్టాక్స్ - అసాధారణ వోలాటిలిటీ చూపే స్టాక్స్ - సెన్సెక్స్తో పోలిస్తే 25% కంటే ఎక్కువ మార్పుతో P/E అధిక మదింపు ఉన్న స్టాక్ - డెరివేటివ్స్ సెగ్మెంట్కు చెందని స్టాక్స్ - ఈ గ్రూప్లో ట్రేడ్లు ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ ఆధారంగా నిర్వహించబడతాయి మరియు ఇంట్రాడే ట్రేడింగ్ అనుమతించబడదు - ప్రతి ట్రేడ్ను విడి ట్రాన్సాక్షన్గా పరిగణిస్తారు, అంటే కొనుగోలు మరియు అమ్మకం రెండూ వేరువేరుగా ట్రీట్ చేయబడతాయి, నెట్టింగ్ ఆఫ్కు అవకాశం ఉండదు - గ్రూప్ టి స్టాక్స్తో మీరు BTST (ఈ రోజు కొనండి, రేపు అమ్మండి) మరియు STBT (ఈ రోజు అమ్మండి, రేపు కొనండి) ట్రేడ్లు చేయలేరు - ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ (మొత్తం చెల్లించడం లేదా షేర్లు డెలివర్ చేయడం) రెగ్యులర్ సెటిల్మెంట్ సైకిల్ ద్వారా జరుగుతుంది - ఏంజెల్ వన్ గ్రూప్ టి స్క్రిప్స్కి మార్జిన్ ట్రేడింగ్ అనుమతించదు 19 నవంబర్ 2021 నాటికి, కొంత గ్రూప్ టి సెక్యూరిటీస్ రిలయన్స్ ఇన్ఫ్రా, ఈజ్మైట్రిప్, సారేగామా ఇండియా లిమిటెడ్., డిష్ టీవీ ఇండియా లిమిటెడ్., ఇత్యాది.
3. గ్రూప్ M
క్రింది కంపెనీల స్టాక్స్ ఈ గ్రూప్లో ఉంటాయి: - చిన్న మరియు మధ్యతరహా కంపెనీలు (BSE యొక్క ఇండోనెక్స్ట్ సెగ్మెంట్) - సాధారణంగా, ఈ కంపెనీల టర్నోవర్ రూ 5 కోట్లు ఉంటుంది, మరియు వీరి వద్ద రూ 3 కోట్ల విలువైన ట్యాంజిబుల్ ఆస్తులు ఉంటాయి - ఈ షేర్లకు తక్కువ ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ ఉంటాయి, కాబట్టి లిక్విడిటీ కూడా తక్కువ
4. గ్రూప్ Z
ఈ కేటగిరీలోని కంపెనీలు క్రింది షరతులను తీరుస్తాయి: - ఎక్స్చేంజ్ లిస్టింగ్ అవసరాలను పాటించడంలో విఫలమైంది - ఇన్వెస్టర్ల ఫిర్యాదులను పరిష్కరించలేకపోయింది - రెండు డిపాజిటరీలతో (CDSL మరియు NSDL) డీమటీరియలైజ్డ్ ఏర్పాట్లు చేయనివారు
5. గ్రూప్ B
- పై కేటగిరీలలో ఏదికీ చెందని షేర్లు గ్రూప్ బి లో వర్గీకరించబడతాయి - ఈ గ్రూప్లో సగటు ట్రేడింగ్ వాల్యూమ్స్ ఉంటాయి మరియు రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ ప్రక్రియను అనుసరిస్తాయి
6. ఇతరులు
| గ్రూప్ | సెక్యూరిటీ |
| F | డెట్ మార్కెట్ సెగ్మెంట్లోని ఫిక్స్డ్ ఇన్కమ్ సెక్యూరిటీస్ |
| G | రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లు ట్రేడ్ చేసే గవర్నమెంట్ సెక్యూరిటీస్ |
| I | ఇంటరెస్ట్ రేట్ అండర్లైయింగ్ (ఉదాహరణ - బాండ్స్, IRF (ఇంటరెస్ట్ రేట్ ఫ్యూచర్స్)) |
| X | కేవలం బిఎస్ఈపై లిస్టెడ్ అయిన సెక్యూరిటీల సబ్-సెగ్మెంట్ |
| XT | కేవలం బిఎస్ఈపై లిస్టెడ్ అయిన సెక్యూరిటీల సబ్-సెగ్మెంట్ (ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ ఆధారంగా సెటిల్ అవుతుంది) |
NSE స్టాక్ సిరీస్
ఎన్ఎస్ఈ స్టాక్ సిరీస్పై మరిన్ని వివరాలకు చదవండి.
1. EQ (ఈక్విటీ)
- ఈ సిరీస్ ఇంట్రాడే ఈక్విటీ ట్రాన్సాక్షన్స్ మరియు ఈక్విటీ డెలివరీని అనుమతిస్తుంది
- ఇది ఇంట్రాడే ట్రేడర్లు, దీర్ఘకాల ఇన్వెస్టర్లు అలాగే ఈక్విటీలో రిటైల్ ఇన్వెస్టర్ల కోసం
2. BE
- ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెగ్మెంట్ లేదా టి-సెగ్మెంట్కు చెందిన షేర్లు ఈ సిరీస్లో ఉంటాయి
- ఇంట్రాడే ట్రేడింగ్ అనుమతించబడదు
- ట్రేడ్లు షేర్లు డెలివర్ చేయడం లేదా ఒప్పుకున్న మొత్తాన్ని చెల్లించడం ద్వారా మాత్రమే సెటిల్ చేయబడతాయి
- రైట్స్ ఎంటైటిల్మెంట్ షేర్లు కూడా ఈ కేటగిరీలోకి వస్తాయి
3. ఇతరులు
| సిరీస్ | సెక్యూరిటీ | సెటిల్మెంట్ చక్రాలు |
| BL | ఈక్విటీ బ్లాక్ డీల్స్ (ఒకే ట్రాన్సాక్షన్లో కనీసం 5 లక్షల షేర్లు లేదా కనీసం రూ. 5 కోట్ల విలువ అమలు చేయబడే ట్రేడ్స్) | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| BT | ఫిజికల్ షేర్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| MF | మ్యూచువల్ ఫండ్ల యూనిట్లు (క్లోజ్-ఎండెడ్) | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| ME | మ్యూచువల్ ఫండ్ల యూనిట్లు (క్లోజ్-ఎండెడ్) | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| E@ | పాక్షికంగా చెల్లించిన ఈక్విటీ షేర్లు | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| X@ | పాక్షికంగా చెల్లించిన ఈక్విటీ షేర్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| P@ | నాన్-కన్వర్టిబుల్ ప్రిఫరెన్స్ షేర్లు | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| O@ | నాన్-కన్వర్టిబుల్ ప్రిఫరెన్స్ షేర్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| Q@ | ఫుల్లీ-కన్వర్టిబుల్ ప్రిఫరెన్స్ షేర్లు | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| F@ | ఫుల్లీ-కన్వర్టిబుల్ ప్రిఫరెన్స్ షేర్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| N@, Y@, Z@ | నాన్-కన్వర్టిబుల్ డెట్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ (ఎంఎఫ్/ఎంఈ తప్ప) | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| 1@ | నాన్-కన్వర్టిబుల్ డెట్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ (ఎంఎఫ్/ఎంఈ తప్ప) | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| D@ | ఫుల్లీ-కన్వర్టిబుల్ డెట్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ (ఎస్ ఎం/ఎస్ టి/ఎస్ పి/ఎస్ ఎల్/ఎస్ ఐ/ఎస్ ఓ/ఎస్ క్యూ తప్ప) | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| S@ | ఫుల్లీ-కన్వర్టిబుల్ డెట్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ (ఎస్ ఎం/ఎస్ టి/ఎస్ పి/ఎస్ ఎల్/ఎస్ ఐ/ఎస్ ఓ/ఎస్ క్యూ తప్ప) | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| W@ | కన్వర్టిబుల్ వారంట్లు | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| K@ | కన్వర్టిబుల్ వారంట్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| IV | ఇన్విట్స్ యూనిట్లు | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| ID | ఇన్విట్స్ యూనిట్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| GB | గోల్డ్ బాండ్ | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| GS | గవర్నమెంట్ సెక్యూరిటీస్ | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| RR | రీట్స్ యూనిట్లు | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| RT | రీట్స్ యూనిట్లు | ట్రేడ్-టు-ట్రేడ్ సెటిల్మెంట్ |
| SG | స్టేట్ డెవలప్మెంట్ లోన్స్ | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
| TB | ట్రెజరీ బిల్స్ | రోలింగ్ సెటిల్మెంట్ |
*@ సమానం 1-9, ఎ నుంచి జెడ్ వరకు
సారాంశం
NSE మరియు BSE రెండూ లిస్టెడ్ స్టాక్స్ను గ్రూప్ చేయడానికి ముందే నిర్ణయించిన విధానాలు కలిగి ఉన్నాయని మీరు అర్థం చేసుకోవాలి. కాబట్టి, స్టాక్ మార్కెట్లో ఇన్వెస్ట్ చేసే ముందు, వివిధ వర్గీకరణలను మరియు కంపెనీని దాని కేటగిరీతో సంబంధం లేకుండా పరిశీలించండి.
