NSE IPO - Apply Online, Check Issue Date, Price, Lot Size & Allotment Status

Apply for NSE IPO:

Skip to main content

ఫ్యూచర్స్ కాంట్రాక్ట్: అర్ధం, నిర్వచనం, అనుకూల మరియు ప్రతికూల అంశాలు

5 min readUpdated on 10th Jun, 2026by Team Angel One
Share

వ్యాపారులు మార్కెట్లో స్థూల హెచ్చుతగ్గులను ఊహించినప్పుడు, వారు ఏమి చేస్తారు? ఒక ఒప్పందంతో ధర అస్థిరతకు వ్యతిరేకంగా వారు తమ లాభ స్థానాన్ని సురక్షితం చేస్తారు. ఇది ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందం లేదా ఫ్యూచర్స్ అని పిలుస్తారు.  ఒక ముందుగా నిర్ణయించబడిన ధర మరియు తేదీ నాటికి రైటర్ మరియు యజమానికి ఒక వస్తువు లేదా స్టాక్స్ కొనుగోలు చేయడానికి లేదా విక్రయించడానికి ఫ్యూచర్స్ అనేది ఒక చట్టపరమైన ఒప్పందం.

ఆప్షన్స్  లాగా కాక, ఫ్యూచర్స్  అనేవి కట్టుబడి ఉండే ఒప్పందాలు మరియు పాల్గొనే పార్టీలు దాని గడువు తేదీన దాని నిబంధనలను గౌరవించడానికి బాధ్యత వహింపబడతారు. ఇవి ప్రామాణీకరించబడిన ఒప్పందాలు, అంటే ఒప్పందంలో పేర్కొన్న భౌతిక వస్తువు యొక్క నాణ్యత, పరిమాణం మరియు పంపిణీని అవి నిర్ధారిస్తాయి.

ఫ్యూచర్స్ ఎక్స్ఛేంజిలలో ఫ్యూచర్స్ కాంట్రాక్ట్స్ విస్తృతంగా వర్తకం చేయబడతాయి, కానీ విజయవంతమైన ఫ్యూచర్స్ వ్యాపారాన్ని ప్రణాళిక చేయడానికి కొన్ని డిగ్రీల నైపుణ్యం అవసరం. మనం తర్వాత దానిపై వివరణాత్మక చర్చలు చేసుకుంటాం. కానీ ప్రారంభించడానికి, ఒక ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందం ఏమిటో మనం అర్థం చేసుకుందాం.

ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందం అంటే ఏమిటి?

మీరు ఫైనాన్స్ మార్కెట్లో ఆసక్తి కలిగి ఉండి దానిలో పెట్టుబడి పెట్టాలనుకుంటే, అప్పుడు మీరు తరచుగా ఫ్యూచర్స్ కాంట్రాక్ట్  అనే పదం గురించి వింటూ  ఉంటారు. కాబట్టి, ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందం అంటే ఏమిటి? పైన పేర్కొన్నట్లు, మార్కెట్ అస్థిరతకు వ్యతిరేకంగా వారి అండర్లైయింగ్ ఆస్తి (స్టాక్స్, కమోడిటీలు, బాండ్లు) స్థానాన్ని సురక్షితం చేయాలనుకునే రెండు పార్టీల మధ్య చట్టపరమైన ఒప్పందం. కానీ దానికి మరింత ఉంది.

ప్రధానంగా రెండు రకాల ఫ్యూచర్స్ వ్యాపారులు ఉన్నారు - హెడ్జర్లు మరియు స్పెక్యులేటర్లు.

హెడ్జర్లు, పేరు సూచిస్తున్నట్లుగా, ఫ్యూచర్స్ ధర అస్థిరత నుండి రక్షణ కోరుకుంటారు. వారు డీల్ నుండి లాభం పొందాలనుకోవడం లేదు. అందుకు బదులుగా, వారు వారి ఉత్పత్తి ధరను స్థిరపరచాలనుకుంటున్నవారు. అమ్మకం నుండి లాభం లేదా నష్టం మార్కెట్లో అండర్లైయింగ్ కమోడిటీ ధర ద్వారా కొంత ఆఫ్సెట్ చేయబడుతుంది.

మరోవైపు, స్పెక్యులేటర్లు మార్కెట్ ట్రెండ్స్ కు విపరీత దిశలో వ్యాపారం చేసేవారు. ఒక స్పెక్యులేటర్ భవిష్యత్తులో ధర పడిపోతుందని అంగీకరించకపోవచ్చు, కాబట్టి అతను ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందాన్ని కొనుగోలు చేస్తాడు మరియు ధర పెరిగినప్పుడు లాభం పొందడానికి అది విక్రయించవచ్చు. అయితే, ఫ్యూచర్స్ గడువు తేదీకి ముందు ఈ ట్రేడింగ్ జరగాలి.

స్వభావం ప్రకారం, ఫ్యూచర్స్లో ట్రేడింగ్ సున్నా-మొత్తం ఆట. ఇది ధరను లాక్ చేసినందున, డీల్ సమయంలో మార్కెట్లో ధరలపై ప్రభావం చూపబడదు. ఇది ఊహించని ధర స్వింగ్స్ కు వ్యతిరేకంగా రక్షణ అందిస్తుంది మరియు మార్కెట్ ను స్థిరపరుస్తుంది. ఇంకా, దీని ధర రోజువారీ సెటిల్ చేయబడుతుంది. ఒక వ్యాపార రోజు చివరిలో, ఒకరి ఖాతా డెబిట్ చేయబడుతుంది మరియు మరొకటి ఆ రోజున ఏదైనా ధర మార్పును ఆఫ్సెట్ చేయడానికి జమ చేయబడుతుంది, తద్వారా ఎవరూ ఊహించని నష్టాన్ని ఎదుర్కోరు.

ఫ్యూచర్స్ వ్యాపారం గురించి మీరు ఏమి తెలుసుకోవాలి?

ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందాలకు సంబంధించి లాభం మరియు నష్టం అపరిమితమైనవి. రోజువారీ ధర స్వింగ్ వీటిని అత్యంత అస్థిరమైనవిగా చేస్తుంది. కానీ ఇప్పటికీ, ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందాలు లాభం కోసం వ్యాపారం చేయబడతాయి. చాలామంది రిటైల్ వ్యాపారులు మరియు పోర్ట్ఫోలియో మేనేజర్లు ఫ్యూచర్స్ లో ప్రయోజనాన్ని పొందడానికి వ్యాపారం చేస్తున్నారు.

ఒక ఉదాహరణతో దాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకుందాం.

ఏప్రిల్ కోసం క్రూడ్ ఆయిల్ కాంట్రాక్టులు జనవరిలో రూ 60కు విక్రయించబడుతున్నాయని  అనుకుందాం. ఒక వ్యాపారి ఏప్రిల్ కంటే ముందుగా క్రూడ్ ఆయిల్ ధర పెరుగుతుంది అని విశ్వసిస్తే, అతను స్పాట్ ధరకి 1,000 బ్యారెల్స్ ఆయిల్ కోసం ఒప్పందాన్ని కొనుగోలు చేయవచ్చు. అయితే, అతను పూర్తి ఖర్చును చెల్లించవలసిన అవసరం లేదు, కానీ కేవలం రూ 60,000 (రూ 60 x 1000),  మాత్రమే ఖర్చు అయ్యే ప్రారంభ మార్జిన్ చెల్లించాలి.

ఒప్పందం యొక్క తుది పరిష్కారం సమయంలో అసలు లాభం లేదా నష్టం పొందబడుతుంది. ధర పెరుగుతుంటే మరియు విక్రేత ఫ్యూచర్స్ ఒప్పందాన్ని రూ 65 వద్ద విక్రయించినట్లయితే, అతను రూ 5000 [(రూ 65 – రూ 60) x 1000] లాభం పొందుతారు. ధర రూ 55 వరకు పడినట్లయితే, అతను రూ 5000 [(రూ 60 – రూ 55) x 1000] నష్టాన్ని పొందుతారు.

ఫ్యూచర్స్ యొక్క  అనుకూల మరియు ప్రతికూల అంశాలు

అనుకూలమైనవి ప్రతికూలమైనవి
పెట్టుబడిదారులు మార్కెట్లో అండర్లైయింగ్ అసెట్ ధర డైరెక్షన్లో ఫ్యూచర్స్ ధరతో ఊహించవచ్చు దీనిలో ప్రమాదాలు ఉంటాయి మరియు ధరలు మరొక మార్గానికి మళ్ళితే స్పెక్యులేటర్లు వారి ప్రారంభ మార్జిన్‌ను కూడా కోల్పోవచ్చు (ఎందుకంటే ఫ్యూచర్స్ లీవరేజ్‌ను ఉపయోగిస్తాయి) 
ఫ్యూచర్స్ మార్కెట్లో ధర తగ్గింపుకు వ్యతిరేకంగా విక్రేతలు ఫ్యూచర్స్ కాంట్రాక్ట్స్ ఉపయోగిస్తారు సెటిల్మెంట్ సమయంలో ధర పడిపోతే ఒప్పందాన్ని నమోదు చేయడం ద్వారా పెట్టుబడిదారులు అనుకూలమైన ధర ప్రయోజనాలను కోల్పోవచ్చు
పెట్టుబడిదారులు మార్జిన్‌ను లివరేజ్ చేయడం ద్వారా ముందుగా చెల్లించడం ఆదా చేసుకోవచ్చు మార్జిన్ ఉపయోగించడం వలన పరిణామాలు కూడా ఉన్నాయి; పెట్టుబడిదారులు భారీ నష్టాన్ని పొందుతూ కూడా ముగించవచ్చు

కమోడిటీ ఫ్యూచర్స్ మార్కెట్ అత్యంత అస్థిరమైనది, మరియు వ్యాపారులు అపరిమిత లాభము లేదా నష్టాన్ని భరించవలసి రావచ్చు. ఫ్యూచర్స్ మార్కెట్లో విజయవంతంగా వ్యాపారం చేయడానికి నైపుణ్యాలు, జ్ఞానం, అనుభవం మరియు రిస్క్ సామర్థ్యాలు అవసరం.
డెరివేటివ్స్ ట్రేడింగ్ (Derivatives trading) అనేది మార్కెట్ పార్టిసిపెంట్స్ (ట్రేడర్లు) మూల ఆస్తిని (underlying asset) నేరుగా యాజమాన్యం తీసుకోకుండానే, దాని ధరల కదలికల నుండి ప్రయోజనం పొందేందుకు అనుమతిస్తుంది. భారతీయ మార్కెట్లు ఈక్విటీ స్టాక్స్, ఇండెక్స్‌లు, కరెన్సీలు మరియు కమోడిటీలలో డెరివేటివ్స్ ట్రేడింగ్‌ను అందిస్తాయి. ఏంజెల్ వన్ (Angel One) అన్ని ప్రధాన సెగ్మెంట్లలో పోటీ ధరలు, మెరుగైన లిక్విడిటీ యాక్సెస్ మరియు ఆప్షన్ చైన్స్, స్ట్రాటజీ టెంప్లేట్లు, OI అనాలిసిస్ వంటి వినూత్న టూల్స్‌తో డెరివేటివ్స్ ట్రేడింగ్‌కు మద్దతు ఇస్తుంది. ప్రాథమిక విషయాలు నేర్చుకునే ప్రారంభకుల నుండి సంక్లిష్టమైన వ్యూహాలను అమలు చేసే అనుభవజ్ఞులైన ట్రేడర్ల వరకు, డెరివేటివ్స్‌లో విజయం సాధించడానికి అవసరమైన వేగం, విశ్లేషణ మరియు నమ్మకమైన సేవలను ఏంజెల్ వన్ అందిస్తుంది.

Open Free Demat Account!

Join our 3.8 Cr+ happy customers
+91